Châteauneuf-du-Pape, güney Rhone vadisinin kalbi olarak kabul edilir. Kuzey Rhone vadisinde Côte-Rôtie ne ifade ediyorsa, güney Rhone vadisinde de Châteauneuf-du-Pape odur. Bölgenin %90’ında kırmızı, geri kalanında beyaz şarap ve az miktarda roze şaraplar üretilir. Şaraplar genellikle ünlü “Châteauneuf On Üçlüsü” üzümleriyle birlikte harmanlanır. Yine de 18 çeşit üzüm vardır çünkü aynı üzümlerin Kırmızı ve Beyaz çeşitleri teknik olarak farklı uzum çeşitleridir. Bunlar, Grenache Noir, Mourvèdre Noir, Piquepoul Noir, Terret Noir, Bourboulenc Blanc, Brunargenté Noir, Cinsaut Noir, Clairette Blanc, Clairette Rose, Counoise Noir, Grenache Blanc, Grenache Gris, Muscardin Noir, Picardan Blanc, Piquepoul Blanc, Piquepoul Gris, Roussanne Blanc, Syrah Noir.
Châteauneuf-du-Pape, “Papa’nın yeni kalesi” anlamına gelir. Papa Clement V, 14. yüzyılda papalığı Roma‘dan Avignon’a taşıdı. Böylece Avignon, Katolik Kilisesi’nin merkezi haline geldi. Papa John XXII, Papa Clement V’nin yerine geçti ve Avignon’un yakınındaki, şu anki adı Châteauneuf-du-Pape olan bölgede bir kale inşa etti. Kale, İkinci Dünya Savaşı’nda Almanlar tarafından cephanelik olarak kullanıldı ve geri çekilirken kale havaya uçuruldu. Günümüzde kaleden geriye kalan yapılar görülebilir. Bu tarihsel özelliği nedeniyle, bölgenin komitesi Katolik Kilisesi tarafından kullanılan “Cennet Anahtarları” kabartmasının Châteauneuf-du-Pape şarap şişelerinde bulunması kararını aldı ve kabartma bu şarapların simgesi haline geldi. Cennet Anahtarları figürü, İsa’nın, Aziz Petrus’la konuşmasından ortaya çıkmıştır. Matta 16:19 İncilinde İsa, Petrus’a şöyle der: “Sana göklerin krallığının anahtarlarını vereceğim, ve yerde bağlayacağın her şey gökte de bağlanacak, ve yerde çözeceğin her şey cennette serbest bırakıldı.” Aziz Petrus; Katolik kaynaklı resimlerinde ve diğer sanat eserlerinde genellikle elinde bir anahtar veya bir dizi anahtar tutarken tasvir edilir.
Baron Pierre Le Roy (Chateau Fortia’nın sahibi), 1923 yılında bölgede Châteauneuf-du-Pape şarap üretimini kontrol altına almak ve kalitesini korumak için bir dizi kriter ortaya koydu. Bu kriterler şunlardı: 1) Şaraplar, bağın bulunduğu bölgede üretilecek, 2) Sadece belirli üzüm çeşitleri kullanılabilecek, 3) Üretim teknikleri kontrol altına alınacak, 4) Üretilen şaraplardaki alkol miktarı en az %12.5 olacak, 5) Hasat zamanı her neresi olursa olsun ürünlerin %5’i şarap yapımına katılmayacak (bu madde haklı olarak şarap konsantrasyonunu artırmak için konulmuş gibi gözüküyor), 6) Roze şarap üretimi yapılmayacak ve 7) Üretilen her şarap bir komite tarafından tadımdan geçirildikten sonra satışa sunulabilecek. Günümüze bakıldığında, Baron Le Roy’un katkıları meyvelerini vermiştir ve Châteauneuf-du-Pape dünyanın en önde gelen şarap bölgelerinden biri haline gelmiştir. Baron Le Roy’un kriterlerinin çoğunluğu günümüzde hala değişmeden kullanılmaktadır.
13 çeşit üzüm üretimine izin verilmesine rağmen, pratikte Châteauneuf-du-Pape’un en önemli üzümü Grenache’dir ve tüm bölgenin yaklaşık %80’inde üretilir. Genel olarak şarap üreticileri %60-70 arası Grenache, %10-15 arası Mourvèdre ve Syrah kullanarak şarap üretirler. Harman şaraplara Mourvèdre’nin aroma ve karakter, Syrah’ın ise renk yoğunluğu ve siyah meyve verir. Geri kalan üzümler genellikle %3’ten daha az kullanılır. Bunlar başta Cinsault, Clairette ve Grenache Blanc olmak üzere diğer listede kalan üzümlerden oluşur.
Geleneksel şarap üreticileri genellikle şaraplarını büyük meşe fıçılarda bekletirler. Şaraplar saplarından ayrılmaz, filtrelenmez ve tam gövdeli olarak üretilirler. Harmanlarda genellikle Grenache %80’e kadar kullanılır ve Mourvèdre & Syrah üzümleriyle ile dengelenir. Ayrıca, geleneksel üreticiler genellikle karbonik maserasyon yöntemini tercih etmezler ve şarapların yaşlanma potansiyelleri oldukça yüksektir. Daha modern üreticiler ise daha meyvemsi ve hızlı tüketilen şaraplar üretmeye eğilimlidirler. Üzümler saplarından ayrılır ve şaraplar genellikle 12 ay içinde şişelenirler. Geleneksel üreticilere göre daha hafif gövdeli, içimi kolay ve hafif şaraplar üretirler, fakat harman çeşitliliği çok farklılık göstermez.
Bu iki grup dışında, kendi yöntemlerini ve harmanlarını geliştirmiş bir çok üretici vardır. Örneğin Chapoutier, Domaine de la Janasse Cuvée Chaupin, Les Cailloux Cuvée Centenaire ve Château Rayas %100 Grenache kullanır. Le Nerthe Cuvee des Cadettes ve Chateau Fortia gibi üreticiler ise %50 oranında Grenache kullanırlar. Bu gruptaki üreticiler aynı zamanda yeni fıçı da kullanırlar, sapların ayrılması üreticiden üreticiye değişiklik gösterir.
Bölgenin kırmızı şarapları oldukça uzun ömürlüdür. İyi üretilen kırmızı şaraplar 20 yıla kadar yaşlandırılabilir. Beyazlar ise genellikle 1-3 yıl arasında tüketilmesi önerilir. Bölge çok büyük olduğu ve tüm Kuzey Rhone Vadisi’nden daha fazla şarap ürettiği için şarap tarzları da o derece değişiklik gösterir ve genelleme yapmak zordur. Ancak klasik Châteauneuf-du-Pape kırmızıları tam gövdeli, damakta ağır, kompleks ve zengin şaraplar olarak bilinir. Bunun yanında Beaujolais tarzı hafif ve meyve aroması yüksek şaraplar da oldukça fazla üretilmektedir.
Klasik Châteauneuf-du-Pape kırmızılarında genellikle böğürtlen, vişne, siyah kuş üzümü ve yaban mersini gibi orman meyve tatlarınin yanı sıra tütünsü, baharatlı toprak tatları da ağır basar. Beyaz şaraplar genellikle tam gövdeli ve yüksek alkollüdür. Yine de, beyaz şaraplar yaşlandırmaya çok uygun değildir ve kısa sürede tüketilmesi önerilir. Malolaktik fermantasyona uğrayan beyaz şaraplar kremsi, ve daha yüksek gövdelidir.
Genellikle head-pruning budaması uygulanarak asmaların yere olabildiğince yakın olmaları sağlanır, çünkü Mistral rüzgarları bölgede etkili olan hızlı esen rüzgarlardır ve asmaların bu rüzgarlardan etkilenmemesi amaçlanır. Bu budama yöntemi, asma bağlarının rüzgarın etkilerinden korunmasına yardımcı olur.
Önemli şarap üreticileri
Robert Parker’a göre kırmızılarda öne çıkan en iyi üreticiler şunlardır: Château Beaucastel Cuvée Classique ve Hommage à Jacques Perrin, Domaine de Beaurenard Cuvée Boisrenard, Domaine Henri Bonneau Réserve des Célestins, La Bosquet des Papes Cuvée Chantemerle, Les Cailloux, Les Cailloux Cuvée Centenaire, Chapoutier Barbe Rac, Domaine de la Charbonnière Mourre des Perdrix, Domaine de la Charbonnière Cuvée Vieilles Vignes, Gérard Charvin, Clos du Mont Olivet Cuvée Papet, Clos des Papes, Font de Michelle Cuvée Etienne Gonnet, Château Fortia, Château de la Gardine Cuvée des Générations, Domaine de la Janasse Cuvée Chaupin ve Cuvée Vieilles Vignes, Domaine de Marcoux Cuvée Vieilles Vignes, Domaine de la Mordorée Cuvée de la Reine des Bois, Château de la Nerthe Cuvée des Cadettes, Domaine du Pégau Cuvée Réservée ve Cuvée Laurence, Château Rayas, Domaine Roger Sabon Cuvée Prestige, Domaine St.-Benoit Grande Garde ve La Truffière, Le Vieux Donjon ve Domaine du Vieux-Telegraphe’dir.
Beyazlarda ise öne çıkan üreticiler şunlardır: Château Beaucastel Cuvée Classique ve Roussanne Vieilles Vignes, Clos de Papes, Font de Michelle, Domaine de la Janasse, Domaine du Marcoux, Domaine de Nalys, Château de la Nerthe Clos de Beauvenir, Château Rayas ve Domaine du Vieux-Telegraphe’dir.